10 тамыз – қазақтың ұлы ақыны, ойшыл, ағартушысы Абай Құнанбайұлының туған күні. Осыған орай еліміздің түкпір-түкпірінде ұлы тұлғаның рухани мұрасын дәріптеп, шығармашылығын кеңінен насихаттауға бағытталған тағылымды іс-шаралар ұйымдастырылуда.

Абай күнін атап өту аясында Түркістан қаласында да ұлы ақынның ескерткішіне гүл шоқтарын қою рәсімі өтті. Рухани мәні зор шараға Түркістан облысының әкімі Нұралхан Оралбайұлы Көшеров, облыстық мәслихат төрағасы, ардагерлер, зиялы қауым өкілдері, мәдениет саласының мамандары, жастар мен қала тұрғындары қатысты.

Тағылымды жиынның негізгі мақсаты – Абай Құнанбайұлының мол шығармашылық мұрасын кеңінен насихаттау, ұлы ойшылдың адамзатқа ортақ тағылымды ойларын кейінгі ұрпаққа жеткізу, ақынның ұлттық руханияттағы айрықша орнын дәріптеу және жас буынды білімге, еңбекке, адамгершілікке үндейтін құндылықтарды насихаттау.

Абай – қазақ халқының ғана емес, күллі адамзат өркениетінің ой-санасына өзіндік үлес қосқан ұлы тұлға. Оның шығармашылығы қазақ әдебиетінің дамуына тың серпін беріп, ұлттық ойлау жүйесінің қалыптасуына зор ықпал етті. Ақынның өлеңдері мен қара сөздерінде адам болмысы, білім мен ғылым, еңбек пен өнер, елдік пен бірлік, ар-ұят пен адамгершілік мәселелері терең қозғалады.

Абайдың туған күнінде оның ескерткішіне гүл қою – ұлы тұлғаға деген құрметтің ғана емес, оның рухани мұрасына деген ел ықыласының көрінісі. Осы күні Түркістан төрінде бас қосқан қауым ақын рухына тағзым етіп, оның ұлағатты шығармаларының бүгінгі қоғам үшін де маңызын атап өтті.

Салтанатты рәсім барысында ұлы ақынның ескерткішіне гүл шоқтары қойылып, оның рухына құрмет көрсетілді. Жиынға қатысушылар Абай мұрасын ұлықтау – өткенді еске алу ғана емес, ақынның тағылымды ойларын бүгінгі өмірмен сабақтастыра отырып, оны жас ұрпақтың санасына сіңіру екенін атап өтті.

Іс-шараның көркемдік мазмұны да Абай шығармашылығымен үндесті. Салтанатты жиын барысында ұлы ақынның өлеңдерінен әдеби композиция ұсынылды. Түркістан қалалық балалар мен жасөспірімдер орталығының оқушылары Абайдың шығармаларын мәнерлеп оқып, көрерменге ақынның терең ойлы поэзиясынан сыр шертетін әсерлі бағдарлама ұсынды.

Жас өрендердің Абай өлеңдерін жатқа оқуы – ұлы ақын шығармаларының кейінгі буынға жетіп, рухани тәрбиенің маңызды құралына айналып отырғанының айқын көрінісі. Балалардың сахна төрінде ақынның сөзін жеткізуі көрерменге ерекше әсер сыйлап, шараның тағылымдық мазмұнын арттыра түсті.

Сондай-ақ кеш барысында Абайдың кеңінен танымал «Көзімнің қарасы» әні орындалып, ұлы ақынның ақындық мұрасымен қатар, әншілік және сазгерлік қыры да көпшілікке таныстырылды. Абайдың әндері қазақ музыка мәдениетінің алтын қорынан орын алып, бүгінгі күнге дейін өзінің көркемдік мәнін жоғалтқан жоқ.

Іс-шара аясында «Абай әлемі: Ойдан – өнегеге» атты тақырыптық кітап және сурет көрмесі де ұйымдастырылды. Көрме арқылы келушілерге Абайдың өмірі мен шығармашылығына арналған әдебиеттер, ғылыми-зерттеу еңбектері, ақынның шығармалары мен көркем туындылар ұсынылды.

Кітап көрмесінің басты ерекшелігі – Абай мұрасын әр қырынан танытуға мүмкіндік беруінде. Ақынның өлеңдері мен қара сөздерінен бөлек, оның шығармашылығын зерттеген әдебиеттанушылардың еңбектері, Абай өмірі мен дәуіріне қатысты зерттеу материалдары оқырман назарына ұсынылды.

Абай шығармашылығын насихаттауда кітаптың орны ерекше. Ақынның әрбір өлеңі мен қара сөзі оқырманды ойлануға, өзін-өзі тануға және қоғам алдындағы жауапкершілігін сезінуге шақырады. Сондықтан кітап көрмесі де жас оқырмандардың ұлы ойшылдың шығармашылығына деген қызығушылығын арттыруға бағытталды.

Тағылымды шара барысында ұрпақтар сабақтастығына ерекше мән берілді. Облыс әкімі Нұралхан Оралбайұлы Көшеров пен зиялы қауым өкілдері Абай рухына тағзым ете келген жастарға қазақ әдебиетінің ұлы туындыларының бірі – Мұхтар Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясының көптомдығын сыйға тартты.

Бұл бастама жас ұрпақты ұлттық әдебиетті оқуға ынталандырып, қазақтың ұлы тұлғаларының өмірі мен шығармашылығын тереңірек танып-білуге мүмкіндік береді. «Абай жолы» арқылы оқырман ұлы ақынның өмір сүрген дәуіріне, оның қалыптасу жолына, қоғамдық ортасына және шығармашылық әлеміне кеңірек үңіле алады.

Кітап сыйлау – ұрпаққа рухани мұра ұсынудың ең ізгі жолдарының бірі. Әсіресе Абай күні сияқты маңызы зор датада жас буынға әдебиеттің асыл қазынасын тарту ету – ұлттық құндылықтарды дәріптеудің нақты көрінісі.

Абай мұрасы – ұлттың рухани темірқазығы. Ақынның шығармалары мен қара сөздерінде бүгінгі қоғам үшін де өзектілігін жоғалтпаған көптеген мәселелер қозғалады. Білім алу, ғылым үйрену, адал еңбек ету, өзіңді жетілдіру, адамдық қасиетті сақтау, елге қызмет ету секілді ұстанымдар Абай шығармашылығының негізгі өзегін құрайды.

Абай «толық адам» идеясын алға тарта отырып, адамның ішкі дүниесінің кемелденуіне ерекше мән берді. Оның ойынша, адам білім мен ақылға, еңбек пен ізденіске, жүрек пен қайраттың үйлесіміне ұмтылуы керек. Бұл идеялар қазіргі жастар үшін де маңызды рухани бағдар болып қала береді.

Ақынның қара сөздері де адамды өзін-өзі тануға, мінез-құлқына сын көзбен қарауға, білім мен өнерге ұмтылуға үндейді. Сондықтан Абай мұрасы уақыт өткен сайын өзінің маңызын жоғалтпай, керісінше жаңа буын үшін жаңа қырынан ашыла түсуде.

Түркістанда Абай күніне арналған шараның ұйымдастырылуы да осы рухани сабақтастықты нығайтуға бағытталған. Тарихы терең Түркістан – ұлттық руханият пен мәдениеттің маңызды орталықтарының бірі. Қалада ұлы тұлғалардың мұрасын дәріптеуге арналған мәдени-ағартушылық іс-шаралардың өткізілуі тұрғындардың рухани сұранысын арттырып, жастардың тарихи-мәдени құндылықтарға қызығушылығын күшейтеді.

Абай шығармашылығы – ұлттың рухани қазынасы. Оны дәріптеу тек ақынның туған күнінде ғана емес, жыл бойы үздіксіз жүргізілуі тиіс. Себебі Абай айтқан білім, еңбек, әділет, бірлік, адамгершілік секілді ұғымдар кез келген кезеңде қоғам үшін маңызды.

Ұлы ақынның «Ғылым таппай мақтанба» секілді өлеңдері жастарды білім мен ғылымға ұмтылуға шақырса, қара сөздері адам болмысының терең сырларын түсінуге жол ашады. Оның шығармаларындағы тағылымды ойлар жас ұрпақтың дүниетанымын қалыптастыруда үлкен рөл атқара алады.

Абайды оқу – өткенді тану ғана емес, бүгінгі күнге ой жүгірту. Ақынның әрбір сөзі оқырманды өзіне сұрақ қоюға, жақсы мен жаманды ажыратуға, қоғамдағы өз орнын түсінуге жетелейді.

Осы тұрғыдан алғанда, Түркістандағы Абай күніне арналған шара ұлы ақынның мұрасын дәріптейтін кезекті мәдени басқосу ғана емес, ұрпақтар арасындағы рухани байланысты нығайтатын маңызды іс-шара болды.

Жиын барысында ардагерлер мен зиялы қауым өкілдерінің қатысуы да үлкен мәнге ие. Аға буынның Абай мұрасы туралы ой-пікірі жас ұрпаққа бағыт-бағдар беріп, ұлттық әдебиетке деген құрметті арттыра түседі.

Ал жастардың белсенді қатысуы Абай шығармашылығының бүгінгі буын арасында да өзекті екенін көрсетті. Әдеби композицияға қатысып, өлеңдерін мәнерлеп оқыған жас өрендер ұлы ақынның сөз өнерін кейінгі буынға жеткізудің жарқын үлгісін көрсетті.

Абай күні – ұлттық руханиятқа, әдебиетке, білім мен ғылымға құрметті арттыратын айтулы күн. Бұл күнді атап өту арқылы қоғам ұлы ақынның шығармашылық мұрасын қайта зерделеп, оның адамзатқа ортақ ойларын кеңінен насихаттауға мүмкіндік алады.

Абайдың өмірі мен шығармашылығы – елге қызмет етудің, білім мен еңбекке ұмтылудың, рухани ізденістің үлгісі. Оның мұрасы ұрпақ тәрбиесінде маңызды орын алып, жас буынның ұлттық сана-сезімін қалыптастыруға ықпал етеді.

Түркістандағы тағылымды шара да осы мақсаттарды тоғыстырды. Ақын рухына тағзым жасалып, шығармалары оқылып, әндері орындалып, кітап және сурет көрмесі ұйымдастырылды. Сонымен бірге жастарға «Абай жолы» роман-эпопеясының көптомдығын сыйға тарту арқылы кітап оқу мен ұлттық әдебиетті насихаттауға ерекше мән берілді.

Мұндай рухани шаралар жас ұрпаққа ұлы тұлғалардың өнегесін танытып қана қоймай, олардың бойында елдік сана, отансүйгіштік, білімге құштарлық және ұлттық құндылықтарға деген құрмет қалыптастыруға мүмкіндік береді.

Абайдың асыл мұрасы – уақытпен бірге жаңғырып отыратын рухани қазына. Ұлы ойшылдың шығармалары ұрпақтан ұрпаққа жалғасып, елдің рухани өмірінен өз орнын таба береді.

Абай мұрасы – мәңгілік мұра. Ұлы ақынның тағылымды ойлары мен асыл сөздері жас ұрпаққа жол көрсетіп, ұлттық руханиятымыздың шамшырағы бола бермек.

Айта кетейік, Абай күнін атап өтуге арналған іс-шаралар Түркістан облысында ұлы ойшылдың шығармашылығын кеңінен насихаттау, ұлттық әдебиет пен мәдениетті дәріптеу, кітап оқуға қызығушылықты арттыру және жас ұрпақтың рухани-танымдық көкжиегін кеңейту бағытында жалғасын табуда.